Ο κ. Διονύσης Σιμόπουλος στο Πρότυπο Εκπαιδευτήριο Αθηνών
Την Πέμπτη, 19 Νοεμβρίου 2015, ο κ. Διονύσης Σιμόπουλος, φυσικός και αστρονόμος, επίτιμος Διευθυντής του Ευγενιδείου Πλανηταρίου, επισκέφθηκε για δεύτερη φορά το σχολείο μας, προκειμένου να μιλήσει στους μαθητές του Γυμνασίου για το μαγικό κόσμο του σύμπαντος και των πλανητών.
Ο κ. Σιμόπουλος, με λόγο άμεσο και καταληπτό, κατάφερε να εκλαϊκεύσει, με τρόπο αξιοθαύμαστο, την επιστήμη της Αστρονομίας, επιτρέποντας στους μαθητές, έστω και για λίγες στιγμές, να «κρυφοκοιτάξουν» τον κόσμο του σύμπαντος και να βιώσουν το πεπερασμένο του «γνωστού» μας κόσμου. Η ομιλία του κ. Σιμόπουλου είχε ως θέμα «Τα ρεκόρ του σύμπαντος», ένα θέμα ενδιαφέρον και όχι γνωστό στο ευρύ κοινό.
Ξεκινώντας το λόγο του, δήλωσε ότι θα ανοίξει για τους μαθητές ένα παράθυρο στο σύμπαν. Και πράγματι έτσι έγινε. Σημείωσε ότι από το 1993 μέχρι και σήμερα ο γηραιότερος πλανήτης στο σύμπαν είναι ο «Μαθουσάλας», με ηλικία 12,7 δισεκατομμυρίων ετών. Στη συνέχεια, ο κ. Σιμόπουλος αναφέρθηκε στο μεγαλύτερο γαλαξία, που ανακαλύφθηκε το 2009, και είναι ο IC 1101, σε απόσταση ενός δισεκατομμυρίου ε.φ. στον αστερισμό της Παρθένου και στο κέντρο της ομάδας των γαλαξιών Abell 2029. Ο γαλαξίας αυτός έχει 100 τρισεκατομμύρια άστρα, διάμετρο 6 εκατομμυρίων ετών φωτός και μάζα 2.000 φορές μεγαλύτερη από αυτή του Γαλαξία μας. Μίλησε και για το θερμότερο αντικείμενο του σύμπαντος, που δεν είναι άλλο από τον Ήλιο, με επιφανειακή θερμοκρασία ίση με 6.000 βαθμούς, ενώ η θερμοκρασία στον πυρήνα του ανέρχεται σε 15.000.000 βαθμούς!
Στη συνέχεια της ομιλίας του για τα συμπαντικά ρεκόρ, ο κ. Σιμόπουλος αναφέρθηκε και στον Ερμή, που είναι ο ταχύτερα κινούμενος πλανήτης στο ηλιακό μας σύστημα, με τροχιακή ταχύτητα περίπου 48 km/s, ενώ η τροχιακή ταχύτητα της Γης είναι 30 km/s. Αυτό που πραγματικά εντυπωσίασε τους μαθητές ήταν η μνεία σε γαλαξίες που απομακρύνονται φαινομενικά με ταχύτητα μεγαλύτερη του φωτός. Αυτό σημαίνει ότι η ακτινοβολία τους δεν πρόκειται να φτάσει ποτέ σε εμάς. Το ερώτημα ποιο είναι το πιο λαμπρό αντικείμενο του σύμπαντος έφερε τους μαθητές προ εκπλήξεως, καθώς η απάντηση δεν ήταν η αναμενόμενη. Το πιο λαμπρό αντικείμενο είναι το άστρο έψιλον Ωρίωνα (Alnilam), ένας μπλε υπεργίγαντας σε απόσταση 1.300 ε.φ., που είναι 400.000 φορές πιο φωτεινό από τον Ήλιο!
Συνεχίζοντας το ταξίδι στα παράδοξα του σύμπαντος, ο κ. Σιμόπουλος εξήγησε στους μαθητές ότι τη μεγαλύτερη ημέρα στο ηλιακό σύστημα την έχει ο πλανήτης Αφροδίτη, καθώς η μία ημέρα εκεί ισοδυναμεί με 243,16 γήινες ημέρες, ενώ τη μικρότερη ο Δίας που ισοδυναμεί με 9 ώρες, 50 λεπτά και 30 δευτερόλεπτα. Η Αφροδίτη, όμως, κατέχει ένα ακόμα ρεκόρ, καθώς η θερμοκρασία στην επιφάνειά της φτάνει τους 480 ˚ C, ενώ τη μικρότερη θερμοκρασία επιφάνειας κατέχει ο Τρίτωνας (του Ποσειδώνα) με θερμοκρασία -235ο C. Τέλος, ο κ. Σιμόπουλος αναφέρθηκε και σε γνωστά γεωλογικά ή μετεωρολογικά φαινόμενα, όπως σε ηφαιστειακές εκρήξεις, ισχυρούς ανέμους ή ατμοσφαιρικές καταιγίδες, που παρατηρούνται όχι μόνο στη γη- όπως θα πίστευε κάποιος- αλλά σε όλο το ηλιακό σύστημα. Κλείνοντας το λόγο του, σημείωσε ότι είναι πολλά όσα ήδη ξέρουμε για το σύμπαν, αλλά πολλά ακόμα μυστικά παραμένουν βαθιά κρυμμένα και περιμένουν να τα ανακαλύψουμε…